اثر رهبری تحولی بر خلاقیت سازمانی با میانجی‌گری اعتماد سازمانی و تعدیل‌گری عزت ‌نفس سازمان‌محور

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد گروه روان‌شناسی صنعتی و سازمانی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

2 کارشناس ارشد روان‌شناسی صنعتی و سازمانی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر رهبری تحولی بر خلاقیت سازمانی با توجه به میانجیگری اعتماد سازمانی و تعدیلگری عزت ‌نفس سازمان‌محور به اجرا درآمد. جامعه آماری پژوهش کلیه کارکنان یک سازمان خدماتی بود که از این تعداد 204 نفر با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی طبقهای انتخاب شدند. ابزار مورد استفاده در این پژوهش عبارت بودند از پرسشنامه رهبری چندعاملی، مقیاس اعتماد سازمانی، مقیاس خلاقیت سازمانی و پرسشنامه عزت ‌نفس سازمان‌محور. برازش الگوی پیشنهادی، آزمون اثر واسطهای و تعدیلگر از طریق تحلیل معادلات ساختاری، روش بوتاستراپ و رگرسیون سلسله مراتبی تعدیلی مورد آزمون قرار گرفت. یافتهها بیانگر تطابق و برازش الگوی نهایی با دادهها بودند. در الگوی نهایی، رهبری تحولی بهطور مستقیم و نیز با میانجیگری اعتماد سازمانی بر خلاقیت سازمانی تأثیرگذار بود. همچنین تحلیل رگرسیون تعدیلی نشان داد که عزت ‌نفس سازمان‌محور رابطه بین رهبری تحولی و خلاقیت سازمانی را تعدیل میکند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of Transformational Leadership on Organizational Creativity with Mediating role of Organizational Trust and Moderating Role of Organization-Based Self-Esteem

نویسندگان [English]

  • Hossein Shokrkon 1
  • Marjan Shamsi 2
  • Mohammad Montakhab Yegane 2
1 Professor, Department of Psychology, Shahid Chamran University Ahvaz, Ahvaz, Iran
2 M.A. Student Industrial and Organizational Psychology, Department of Psychology, Shahid Chamran University Ahvaz, Ahvaz, Iran
چکیده [English]

The purpose of this study was to investigate the effect of transformational leadership on organizational creativity with mediating role of organizational trust and moderating role of organization-based self-esteem. The Participants included 204 employees who were selected by stratified random sampling method. They completed Multifactor Leadership Questionnaire, Organizational Trust Scale, Organizational Creativity Scale and Organization-Based Self-Esteem Questionnaire. Fitness of the proposed model, indirect effect, and moderating effect were examined by structural equation modeling (SEM), bootstrap procedure, and moderated hierarchical regression, respectively. Findings indicated that the final model fit the data significantly. The results also indicated that transformational leadership had direct effect on organizational creativity and indirectly through organizational trust. Furthermore, moderated regression analysis showed that organization-based self-esteem moderated the relationship between transformational leadership and organizational creativity.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Transformational leadership
  • Organizational creativity
  • organizational trust
  • organization-based self-esteem

فارسی

پیریایی، صالحه (1390). اثر عدالت سازمانی بر عملکرد شغلی، تعهد سازمانی و قصد ترک شغل با میانجی‌گری اعتماد به نظام سازمان و اعتماد بین فردی در کارکنان شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب منطقه‌ی اهواز. پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد رشته‌ی روان‌شناسی صنعتی و سازمانی، دانشکده‌ی علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز.

حیاوی، غزاله (1390). اثر حمایت سازمانی ادراک شده بر تعهد عاطفی، خشنودی شغلی و عملکرد شغلی با میانجی‌گری اعتماد به سازمان و عزت ‌نفس سازمان محور در کارکنان ستادی شرکت ملی حفاری ایران. پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد رشته‌ی روان‌شناسی صنعتی و سازمانی، دانشکده‌ی علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز.

ستاری، فاطمه (1386). بررسی روابط ساده و چندگانه ابعاد بزرگ شخصیتی با سبکهای رهبری تبدیلی و تبادلی در مدیران وزارت صنایع و معادن. پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد رشته‌ی روان‌شناسی صنعتی و سازمانی، دانشکده‌ی علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز.

شمسی، مرجان (1393). طراحی و آزمون الگویی از اثر هوش معنوی شغلی بر رفتارهای مولد سازمانی با میانجیگری سرمایه‌های روانشناختی، بهزیستی حرفهای و خشنودی شغلی در کارکنان شرکت گاز استان لرستان. پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد رشته‌ی روان‌شناسی صنعتی و سازمانی، دانشکده‌ی علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز.

کورمن، آبراهام‌ک (1977). روان‌شناسی صنعتی و سازمانی. ترجمه‌ی حسین شکرکن (1381). چاپ سوم، تهران: انتشارات رشد.

نیازی، محسن و نصرآبادی، محمد (1387). توانمندسازی بر اساس راهبرد سرمایه اجتماعی. ماهنامه تدبیر، 203، 6-21.

 

لاتین

Amabile, T. M. (1998). Creativity in context, boulder, CO: West viewpress inc. How to kill creativity. Harvard Business Review, 76 (5), 77-80.

Animasahun, R. A. (2008). Predictive estimates of emotional intelligence, spiritual intelligence, self-efficacy and creativity skills on conflict resolution behaviour among the NURTW in the south western nigeria. Pakistan Journal of Life and Social Sciences, 6 (2), 68-74.

Bass, B. M. (1997). Does the transactional-transformational leadership paradigm transcend organizational and national boundaries? American Psychologist, 52 (2), 130-139.

Bass, B. M. & Avolio, B. J. (2000). MLQ: Multifactor Leadership Questionnaire. Mind Garden.

Chou, H. W., Lin, Y. H., Chang, H. H., & Chuang, W. W. (2013). Transformational leadership and team performance the mediating roles of cognitive trust and collective efficacy. SAGE Open, 3 (3), 1-10.

Coopersmith, S. (1967). The antecedents of self-esteem. Consulting Psychologists Press.

Deutsch, M. (1958). Trust and suspicion. Journal of Conflict Resolution, 265-279.

Dirks, K. T. & Ferrin, D. L. (2002). Trust in leadership: meta-analytic findings and implications for research and practice. Journal of Applied Psychology, 87 (4), 611.

Elkins, T. & Keller, R. T. (2003). Leadership in research and development organizations: A literature review and conceptual framework. The Leadership Quarterly, 14 (4), 587-606.

Galford, R. & Drapeau, A. S. (2003). The enemies of trust. Harvard Business Review, 81 (2), 88-95.

Ganesan, S., & Weitz, B. A. (1996). The impact of staffing policies on retail buyer job attitudes and behaviors. Journal of Retailing, 72 (1), 31-56.

Gross, R. (2014). The impact of transformational leadership, climate and trust in cross-functional teams.International Journal of Recent Advances in Organizational Behavior and Decision Sciences, 1 (2), 108-132.

Gumusluoglu, L. & Ilsev, A. (2009). Transformational leadership, creativity, and organizational innovation. Journal of Business Research, 62 (4), 461-473.

Hyypia, M. & Parjanen, S. (2013). Boosting creativity with Transformational leadership in fuzzy front-end innovation processes. Interdisciplinary Journal of Information, Knowledge and Management, 8, 21-41.

Ngodo, O. E. (2008). Procedural justice and trust: The link in the transformational leadership–organizational outcomes relationship. International Journal of Leadership Studies, 4 (1), 82-100.

Pierce, J. L. & Gardner, D. G. (2004). Self-esteem within the work and organizational context: A review of the organization-based self-esteem literature. Journal of Management, 30 (5), 591-622.

Pierce, J. L., Gardner, D. G., Cummings, L. L., & Dunham, R. B. (1989). Organization-based self-esteem: Construct definition, measurement, and validation. Academy of Management Journal, 32 (3), 622-648.

Pillai, R., Schriesheim, C. A., & Williams, E. S. (1999). Fairness perceptions and trust as mediators for transformational and transactional leadership: A two-sample study. Journal of Management, 25 (6), 897-933.

Rank, J., Nelson, N. E., Allen, T. D., & Xu, X. (2009). Leadership predictors of innovation and task performance: Subordinates' self‐esteem and self‐presentation as moderators. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 82 (3), 465-489.

Rousseau, D. M., Sitkin, S. B., Burt, R. S., & Camerer, C. (1998). Not so different after all: A cross-discipline view of trust. Academy of Management Review, 23 (3), 393-404.

Schoorman, F. D. & Ballinger, G. A. (2006). Leadership, trust and client service in veterinary hospitals. Unpublished Working Paper. Purdue University.

Shalley, C. E., Zhou, J., & Oldham, G. R. (2004). The effects of personal and contextual characteristics on creativity: Where should we go from here?. Journal of Management, 30 (6), 933-958.

Sosik, J. J., Kahai, S. S., & Avolio, B. J. (1998). Transformational
leadership and dimensions of creativity: Motivating idea generation in computer-mediated groups. Creativity Research Journal, 11 (2), 111-121.

Spector, P., Borman, W., & Cimino, C. (2004). Emotional intelligence and leadership styles. Department of Psychology College of Arts and Sciences, available at Shannon Webb.

Sweetman, D., Luthans, F., Avey, J. B., & Luthans, B. C. (2011). Relationship between positive psychological capital and creative performance. Canadian Journal of Administrative Sciences/Revue Canadians des Sciences de l'Administration, 28 (1), 4-13.

Taggar, S. (2002). Individual creativity and group ability to utilize individual creative resources: A multilevel model. Academy of Management Journal, 45 (2), 315-330.

Torrance, E. P. (1988). The nature of creativity as manifest in its testing. The Nature of Creativity, 43-75.

Tyler, T. R. & Degoey, P. (1996). Trust in organizational authorities. Trust in Organizations: Frontiers of Theory and Research, 331-356.

Uddin, M. H. (2013). Role of transformational leadership in organizational change: Mediating role of trust. Journal of Business and Management, 7 (2), 72-76.

Van Zyl, E. & Lazenby, K. (2002). The relation between ethical behavior and work stress amongst a group of managers working in affirmative action positions. Journal of Business Ethics, 40 (2), 111-119.

Yilmaz, K. (2008). The relationship between organizational trust and organizational commitment in Turkish primary schools. Journal of Applied Sciences, 8 (12), 2293-2299.

Yukl, G. (2008). How leaders influence organizational effectiveness. The Leadership Quarterly, 19 (6), 708-722.

Zhou, J. & George, J. M. (2001). When job dissatisfaction leads to
creativity: Encouraging the expression of voice. Academy of Management Journal, 44 (4), 682-696.