هنجاریابی و اعتباریابی پرسشنامه نقش تیمی بلبین در کارکنان شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روان‌شناسی، دانشگاه سمنان

2 استادیار گروه روان‌شناسی، دانشگاه خوارزمی تهران

3 استادیار گروه روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی

چکیده

هدف پژوهش حاضر هنجاریابی و تعیین روایی و پایاییِ پرسشنامه نُه نقشی خودادراکی نقش تیمی بلبین (BTRSPI-9R) بود. شرکت‌کنندگان در پژوهش 360 نفر از کارکنان دارای تحصیلات دانشگاهی شرکت ملی پالایش وپخش فرآورده‌های نفتی ایران بودند که به روش تصادفی طبقه‌ای انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه نُه نقشی خودادراکی نقش تیمی بلبین (BTRSPI-9R)، چک‌لیست ارزیابی مشاهده‌گر بلبین (OAS) و پرسشنامه شخصیتی نئو (NEO-FFI) بود. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون، ضریب همبستگی آزمون- بازآزمون, آلفای کرونباخ و رتبه درصدی انجام شد. ضرایب پایایی نقش‌های بلبین به روش‌های مختلف در دامنه‌ای از59/0 تا 88/0 و ضرایب روایی در دامنه‌ای از 28/0 تا 63/0 به دست آمد. نتایج نشان داد که پرسشنامه نُه نقشی خودادراکی نقش تیمی بلبین (BTRSPI-9R) از روایی و پایایی مناسب و قابل قبولی برخوردار بوده و نقاط برش نقش‌ها با استفاده از رتبه‌های درصدی محاسبه شد. بنابراین می‌توان از پرسشنامه نُه نقشی خودادراکی نقش تیمی بلبین (BTRSPI-9R) به عنوان ابزاری قابل اعتماد برای کمک به سازمان‌ها و صنایع در حوزه کار تیمی و بهبود اثربخشی تیم‌های کاری استفاده نمود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Standardization and Validation of Belbin Team Role Self-Perception Inventory in Employees of National Iranian Oil Refining and Distribution Company

نویسندگان [English]

  • Hanieh Hojabrian 1
  • Vali A. Farzad 2
  • Marjan Jafari Roshan 3
چکیده [English]

The aim of this study was to standardize and validate The Belbin Team Role Self-Perception Inventory (BTRSPI-9Roles). Participants include 360 employees of National Iranian Oil Refining and Distribution Company, who were selected by classified random sampling method. The instrument consisted of BTRSPI-9R, Neo-FFI Personality Inventory and The Belbin Observer Assessment Sheet (OAS). Data were analyzed through Pearson correlation coefficient, test-retest, cronbach alpha and percentage rank methods. The range of validity coefficients, through different methods, determined between 0.28 to 0.63 and reliability coefficients from 0.59 to 0.88. Finally, results showed that BTRSPI-9R has an acceptable validity & reliability, and norms (cut off points) of the roles were computed using percentage ranks. Therefore, the BTRSPI-9R can be used as a reliable tool to help organizations and industries in the area of team working and improvement of team effectiveness.

کلیدواژه‌ها [English]

  • BTRSPI-9R
  • standardization
  • Validity
  • Reliability

فارسی

صدری‌نیا، محمد و نیشابوری، ابوالفضل (1386). ساختن یک تیم موفق، تلفیق تفاوت‌ها. ماهنامه علمی-آموزشی تدبیر، 18(190)، 30-34.

 

لاتین

Aritzeta, A., & Ayestaran, S. (2003). Applicability of belbins team roles theory: A longitudinal and comparative study with work teams. Journal of General and Applied Psychology, 56(1), 61-75.

Aritezta, A., Senior, B., & Swailes, S. (2005). Team Role: psychometric evidence, construct validity and team building. University of Hull: Centre for Management and Organizational learning.

Arroba, T., & Wedgwood-Oppenheim, F. (1994). Do senior managers differ in the public and private sectors?. Journal of Managerial Psychology, 9(1), 13-16.

Balderson, S. J., & Broderick, A. J. (1996). Behaviour in teams: exploring occupational and gender differrences. Journal of Managerial Psychology, 11(5), 33-42.

Beck, D., Fisch, R., & Bergander, W. (1999). Functional roles in work groups - an empirical approach to the study of group role diversity. Psychologische Beitrage, 41(3), 288-308.

Belbin, A. (2009). Method, reliability & validity, statistics & research: A comprehensive review of belbin team roles. Henley: Belbin Associates.

Belbin, R. M. (1993). Team roles at work. Oxford: Butterworth-Heinemann.

Belbin, R. M. )1981(. Management teams: Why they succeed or fail. London: Heinemann.

Broucek, W. G., & Randell, G. (1996). An assessment of the construct validity of the belbin self-perepective of the five-factor model. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 69(4), 389-405.

Casta, P. T., McCrae, R. R., & Robert, R. (1992). Normal personality assessment in clinical practice: The NEO personality inventory. Psychological Assessment, 4(1), 5-13.

Fisher, S. G., Hunter, T. A, & Macrosson, W. D. K. (2001). A validation study of Belbin’s team role. European Journal of work and Organizational Psychology, 10(2), 121-144.

Fisher, S. G., Hunter, T. A., & Macrosson, W. D. K. (2002). Belbin’s team role theory: For non-managers also? Journal of Managerial Psychology, 17(1), 14-20.

Fisher, S. G., Macrosson, W. D. K., & Wong, J. (1998). Cognitive style and team role preference. Journal of Managerial Psychology, 13(8), 544-57.

Fisher, S. G., Macrosson, W. D., & Semple, J. H. (2001). Control and Belbin’s team roles. Personnel Review, 30(5), 578-588.

Henry, S., & Stevens, T. (1999). Using Belbin’s leadership role to improve team effectiveness: An empirical investigation. Journal of Systems and Software, 44(3), 241-250.

Kichuk, S. L., & Wiesner, W. H. (1998). Work teams: Selecting members for optimal performance. Canadian Psychology/Psychologie canadienne, 39(1-2), 23-32.

Lessem, R., & Baruch, Y. (2000). Testing the SMT and Belbin inventories in top management teams. Leadership and Organizational Development Journal, 21(1-2), 75-83.

Morgan D. W. (1970). Determining sample size for Research activities. Educational and psychological measurement, 30(3), 607-610.

O’Doherty, D. M. (2005) Working as part of balanced team. International Journal of Engineering Education, 21(1), 113-120.

Partington, D., & Harris, H. (1999). Team role balance and team performance: an empirical study. Journal of Management Development, 18(8), 694-705.

Raymond, A. (2005). Building a successful team. The Project Network Newsletter. www.mympa.org.

Reoyo, A., Lopez, R., & Lucha, V. (2005). Meredith Belbin team roles and modes of conflict behaviour: A study in work teams from basque country organizations. Poster presented at the Annual Conference of the International Association for Conflict Management (IACM), Seville, Spain.

Senior, B., & Swailes, S. (1998). A comparison of the belbin self perception inventory and observer's assessment sheet as measures of an individual's team roles. International Journal of Selection and Assessment, 6(1), 1-8.

Shi, Y., & Tang, H. K. (1997). Team Roles behavior and task environment. Journal of Managerial Psychology, 12(2), 88-94.

Smith, D. C., Jaarsveld, Q., Neethling, C., & Andrews, R. (2000). Diversity and effectiveness in information systems project teams. South African Computer Journal, 2000(26), 91-96.

Swailes, S., & McIntyre-Bhatty, T. (2001). Uses and abuses of reliability estimates: The case of the 'Belbin' TRSPI. Working Paper presented to the British Academy of Management Conference, Cardiff Business School.

Swailes, S., & McIntyre-Bhatty, T. (2002). The Belbin team roles inventory: Reinterpreting reliability estimates. Journal of Managerial Psychology, 17(6), 529-36.

Watkins, B., & Gibson-Sweet, M. (1997). Sailing with Belbin. Education & Training, 39(3), 105-110.

White, J. K., Hendrich, S. S., & Hendrick, C. (2004). Big five personality variables and relationship constructs. Personality and Individual Differences, 37(7), 1519-1530.